Γεωλογία και μορφολογία Κόζιακα


Ο Κόζιακας ή Κερκέτιο όρος είναι βουνό του νομού Τρικάλων με υψόμετρο 1.901 μέτρα. Αποτελεί ουσιαστικά, τμήμα της νότιας Πίνδου με την οποία συνδέεται στα δυτικά. Ανατολικά καταλήγει στον Θεσσαλικό κάμπο.

ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ
Ο Κόζιακας είναι ένα πανέμορφο μακρόστενο βουνό δυτικά των Τρικάλων. Είναι πυκνά δασωμένος κατά το μεγαλύτερο τμήμα του. Η βλάστηση της περιοχής περιλαμβάνει φρύγανα, ξηρά ασβεστολιθικά λιβάδια, ξηρά πυριτικά λιβάδια και αυτόχθονα δάση κωνοφόρων. Είναι χαρακτηριστική και ενδιαφέρουσα η βλάστηση και η χλωρίδα των βραχωδών βιοτόπων όπως οι λιθώνες, οι εκτεθειμένες βραχώδεις επιφάνειες και οι απότομοι γκρεμοί. Στις ανατολικές και δυτικές πλευρές του υπάρχουν πυκνά δάση με φυλλοβόλα. Πιο ψηλά τα έλατα επικρατούν παντού. Σχηματίζει πανέμορφα μικρά οροπέδια και είναι θαυμάσια εκδρομή για όλες τις εποχές του χρόνου. Σε κάποια σημεία του βουνού έχουν κατασκευασθεί όμορφα κιόσκια για τους ορειβάτες επισκέπτες. Είναι μεγάλος βιότοπος για την αρκούδα, που σημάδια της συναντάς σχεδόν παντού στο βουνό.

ΓΕΩΛΟΓΙΑ
Το γεωανάγλυφο της περιοχής μελέτης χαρακτηρίζεται από την ανάπτυξη των γεωτεκτονικών ζωνών της Υποπελαγονικής ή Ανατολικής Ελλάδας και αυτής της Ωλονού – Πίνδου.

Η Υποπελαγονική ζώνη παρουσιάζει τρεις διαφορετικές στρωματογραφικές – τεκτονικές διαδοχές των πετρωμάτων της.

Φλύσχης: Είναι σχηματισμός που αποτελείται κυρίως από αργιλικούς σχιστόλιθους, ψαμμίτες, κροκαλοπαγή πετρώματα και μαργαϊκούς ασβεστόλιθους. Τα πετρώματα αυτά εναλλάσσονται σε στρώσεις. Ο φλύσχης είναι ένας από τους συχνά απαντώμενους σχηματισμούς στην Ελλάδα. Έχει ιδιαίτερη σημασία για τα τεχνικά έργα εξαιτίας κατολισθήσεων που σημειώνονται κυρίως στα επιφανειακά του στρώματα. Ειδικότερα, κατολισθίσεις του φλύσχη σημειώνονται σε έργα οδοποιίας και σε εκσκαφές και διανοίξεις άλλων τεχνικών έργων (Δεμίρης , 1986).

Ασβεστόλιθοι Θεόπετρας: Πρόκειται για ασβεστόλιθους που συναντώνται στην περιοχή της Κοινότητας Θεόπετρας Ν.Α. της Καλαμπάκας. Τα ιζήματα αυτά πάχους περίπου 20 m, είναι κυρίως ερυθρόχρωμα με φλεβίδια ασβεστίτη και βρίσκονται τοποθετημένα πάνω στην οφειολιθική σειρά.

Οφειολιθική Σειρά: Είναι βασικά πετρώματα, που παρουσιάζουν υψηλό βαθμό εξαλλοίωσης, καστανού χρώματος με μεγάλους υπόλευκους ή ερυθρόχρωμους αστρίους.

Στην περιοχή του Κόζιακα συναντάμε τις εξής λιθοστρωματογραφικές ενότητες της ζώνης Πίνδου:

2ος Φλύσχης: Εναλλαγές ασβεστιτικών ψαμμιτών με ψαμμιτομαργαϊκούς πηλίτες και κροκαλοπαγή. Οι ψαμμίτες συναντώνται πάντα ως ασβεστιτική συγκολλητική ύλη και περιέχουν κυρίως μεγάλες ποσότητες χαλαζία, λίγα θραύσματα κερατολίθων και οφειολίθων, καθώς και κροκάλες ασβεστολίθων διαφόρων φάσεων. Τα κροκαλοπαγή εντός του 2ου φλύσχη της Πίνδου σπανίζουν, αλλά η κατανομή τους είναι χαρακτηριστική.

Πελαγικοί Ασβεστόλιθοι: Πρόκειται για ασβεστόλιθους με πυριτικές ενστρώσεις πάχους 10 cm καθώς και μεγαλύτερου πάχους ενστρώσεις μικρολατυποπαγών ασβεστολίθων.

1ος Φλύσχης: Αποτελείται από ρυθμικές εναλλαγές πελιτών, ψαμμιτών, μαργών, μικρολατυποπαγών, ραδιολαριτών, καθώς και πελαγικών – λατυποπαγών ασβεστολίθων. Η όλη σειρά υπολογίζεται ότι έχει πάχος περίπου 70 – 80 m.

Κερατόλιθοι: Ποικιλόχρωμοι ερυθροί, πράσινοι κερατόλιθοι, με ενστρώσεις πελαγικών ασβεστολίθων.

Γεωλογικοί Σχηματισμοί

Οι απότομοι, ξεκομμένοι μεταξύ τους βράχοι των Μετεώρων, που το ύψος τους φτάνει μερικές φορές τα 400μ και απλώνονται  σε μια έκταση 30 περίπου τ.χλμ, ανάμεσα στα Αντιχάσια και τον Κόζιακα, γεμίζουν τον επισκέπτη δέος και ερωτηματικά για το γεωλογικό αυτό φαινόμενο που η προέλευσή του δεν έχει απόλυτα διευκρινιστεί. Άλλοι τους αποδίδουν σε διαβρωσιγενείς σχηματισμούς και άλλοι τους θεωρούν δελτοειδή κώνο ποταμού. Οι διαβρωσιγενείς σχηματισμοί είναι σκληρά κροκαλοπαγή πετρώματα, τα οποία απομονώνονται μετά τη διάβρωση των γειτονικών τους ψαμμιτικών και αργιλοαμμοδών πετρωμάτων. Κατά την άποψη λοιπόν αυτή, τα Μετέωρα ανήκουν στην κατηγορία των διαβρωσιγενών βουνών.

Περισσότερα...